Doç. Dr. Serra Eren Sarıoğlu ssarioglu@borsagundem.com Doç. Dr. Serra Eren Sarıoğlu

Kim yaşlılığını yoksulluk içinde geçirmek ister ki?

12 Aralık 2017, 12:05 ---

Sevgili okuyucularımız, biraz iç karartıcı bir başlık oldu, farkındayız. Ancak dost gerçekleri söylemek zorundadır. Nedir bu gerçekler? Sadece bizim söylediğimiz, yazdığımız ve bizim ülkemize özgü gerçekler değil bunlar. OECD’nin “Eşitsiz Yaşlanmayı Önlemek” başlıklı raporu verilerle önümüzdeki on yıllarda bizleri nelerin beklediğini ortaya koyuyor. Birçok ülkenin verisini kullanarak yapılan analizlerde, bugünkü genç kuşağın yoksul bir yaşlılık yaşama riski ile karşı karşıya olduğu vurgulanıyor. Sebebi de tıptaki gelişmelerin insan ömrünü uzatması.

Emeklilik gelirlerinde yeni düzenlemeler derde deva olabilir mi?

OECD, durum daha da vahimleşmeden yeni politikalar geliştirilmesi gerektiğini söylüyor. Sağlık, eğitim konularındaki reformlar yanında bir de emeklilik dönemindeki gelirle ilgili ülkelerin yeni düzenlemeler yapmaları gerektiği vurgulanıyor.

Nüfusumuzun yüzde 12’si BES ile tasarruf ediyor

Bu reformları uzun yıllar önce gündemlerine almış ülkeler var. Türkiye geçtiğimiz sene “Otomatik BES” ile tanıştı. Bundan 14 yıl önce ise “Gönüllü BES” uygulaması başlamıştı. Ülkemizde bugün toplamda 10,2 milyon kişi BES ile tasarruf ediyor. Başka bir deyişle, toplam nüfusun yüzde 12’si, çalışma çağındaki nüfusun yüzde 19’u,  toplam aktif çalışanların da yüzde 46’sı BES ile emekliliğe hazırlanıyor. 

Otomatik katılımla sisteme 3,5 milyon kişi katıldı. Ancak sisteme dâhil edilen 7 milyon kişiden 4 milyonu da cayma hakkını kullandı. Şimdi burada kendimize sormamız gereken iki soru var: İlki, kişilerin bireysel emeklilik sistemine katılmayı istemelerini nasıl sağlayabileceğimiz. İkincisi de, sistemdeki katılımcıları kaybetmeden yolumuza nasıl devam edeceğimiz.

Otomatik katılıma getirilecek değişiklikler

Hükümet bir süredir otomatik katılımdaki cayma oranını düşürebilmek için çalışıyor. Getirilecek değişiklikler geçtiğimiz günlerde açıklandı. Köklü değişikliklerden ziyade bazı düzeltmeler yapıldı desek daha doğru olacak. Bunlardan ilki, sistemden cayma hakkını kullananların istedikleri zaman sisteme geri dönüş yapabilmeleri. Şu anki uygulamada sistemden çıkanlar tekrar geri dönebilmek için 2 yıl beklemek zorunda. İkincisi ise, cayma süresinin 6 aya çıkarılması. Bugün işverenleri tarafından sisteme dahil edilenler 2 ay içinde cayma hakkını kullanabiliyordu. Bir de, 1.000 liralık devlet katkısı nemalandırılması söz konusu olacak. Şimdiki uygulamada, sistemde kalanlara verilen 1.000 liralık devlet katkısı, yatırım araçlarında değerlendirilmiyor. Yeni sistemde artık bu 1.000 liralar da nemalanacak.

Tüm bu düzenlemelerin olası olumlu etkileri bir yana, kişilerin “emekliliklerinde yoksul bir yaşam” sürmek durumunda kalabileceklerini düşünmelerini sağlamak ve BES’in bunun bir nebze de olsa önüne geçebilmeleri için iyi bir alternatif olduğunu anlatabilmek önemli.

Sayfada yer alan bilgiler tavsiye niteliği taşımayıp yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırımcı profilinize uymayabilir.

YORUMLAR (6)
:) :( ;) :D :O (6) (A) :'( :| :o) 8-) :-* (M)
  • timur cakir13 Ocak 2018 03:41

    Almanyadan emekli olan bir teyzem var, Ordayken bu işe bulaşmış ve bana Aman oglum bu işe bulaşma, Benim çok marklarım uçup gitti derdi. O yüzden bulaşılmaz, Bulaşırsanda ne kadar ödediysen onu verir başka vermez.Herneyse Devlet dese ben ikinci bir emeklilik yapacagim aylık 300 ödemeli isteyen katılsın dese , Bak o zaman koşa koşa katılırım.Neden? Çünkü alacagın maaş garantidir, Hiç kesilmeden alırsın maaşını.

  • sercayolkan18 Aralık 2017 21:46

    Keşke bu BES denen sistemin bizdeki ve Avrupa'daki işleyişini de açık açık yazan; karşılaştıran olsa.

  • Mahallenin Delisi16 Aralık 2017 12:19

    Sen Devlet olarak asgari ücret üzerinden vergi ve SGK primi adı altında her ay 773 TL işverenden al sonra asgari ücretlilerinden de tasarruf yapmasını bekle tasarruflar az diye zorunlu BES ile net gelirinden 53,33 TL kesinti yap neymiş 1.000 TL'de ek katkı alacakmış-mış!

  • Mahallenin Delisi16 Aralık 2017 12:13

    Money make money! = Para parayı çeker. Yahu BES sistemi kapsamına asgari ücretlileri almanın 1 tane mantıklı sebebini açıklasınlar...Net asgari ücret 1.404,06 TL sen kalk brüt ücretin (1.777,60) %3'ünü yani 53,33 TL'sini yaşlandığında ikinci bir emeklilik gelirin olacak masalı ile kes. Be adam alık 53,33 TL 10 yıl mevcut yıllık BES getirileri hesapla bakalım bu kişi sistemden emekli olunca aylık ne alacak. Ha birde bu zorla kesinti yapılan tutarın bu kişiler için bugünkü önemini hesapla zaten asgari topu topu 1.404,06 TL. Yüksek ücret alanlar mı onlar zaten kendileri sisteme giriyor ya da geleceği için ev, arsa vs. yatırım-birikim yapıyor.

  • ALİ AKER12 Aralık 2017 23:32

    BES : KANDIRMACAAAAAAAAAAAAAAA!!!!!!! BORSADA 10 MİSLİ KAZANIRSINIZ.

  • mzd12 Aralık 2017 22:21

    yıllık tl nin değer kaybı %10 u geçmezse faydalı