Doç. Dr. Serra Eren Sarıoğlu ssarioglu@borsagundem.com Doç. Dr. Serra Eren Sarıoğlu

BES’te gelecek gençlerde, gençlere gelecek BES’te..

26 Eylül 2017, 13:45 ---

Emeklilik Gözetim Merkezi’nin Bireysel Emeklilik Sistemi’ne ait verileri ayrıntılı olarak bir araya getiren “Bireysel Emeklilik Sistemi Gelişim Raporu”nun 2016 yılı versiyonu yayımlandı. Bu yazımızda, katılımcılar, katkı payları, devlet katkısı, emeklilik planları, emeklilik fonlarının getirileri ve riskleri gibi birçok başlık içeren rapordan dikkatimizi çeken noktaları öne çıkarmak istedik.

Gençlerin BES’e ilgisi artıyor

Raporun katılımcıların yaş aralıklarına göre yıllar itibariyle dağılımlarının incelendiği bölümünde yer alan grafikte, 25 yaş altındakilerin sözleşmelerinin tüm sözleşmeler içindeki oranı 2003 yılında % 7 civarındayken, 2016’da yaklaşık % 14 olmuş. Sistemde yer alan gençlerin 2 kata yakın arttığı söylenebilir. Diğer hiçbir yaş grubunda böyle bir artış olmadığını eklemeden geçmeyelim. Ancak, hâlen BES’te yer alan katılımcıların yaş ortalaması yüksek (39 yaş). Toplam fon büyüklüğü ağırlıklı BES yaş ortalaması ise 45,5.

Çoğunluk erkek katılımcılarda ve serbest meslek grubunda

Raporda fon büyüklüğünün cinsiyete göre ayrımına da yer verilmiş. BES katılımcılarının % 56’sı erkek, % 44’ü kadın. Emeklilik şirketleri için kadın katılımcılar bir potansiyel olarak görülebilir.

Katılımcıların yalnız % 37’si mesleklerini belirtmiş. Bunların içinde “serbest meslek” sahiplerinin fon büyüklüğünün toplama oranı % 26,1. Ev hanımları % 16,1 ile ikinci sırada yer alıyor. Onları % 9,3 ile işçi statüsündeki katılımcılar takip ediyor. Burada dikkat çekici bir nokta, SGK’dan emeklilerin payının % 5,6 ile hiç de azımsanmayacak düzeyde olması.

Anadolu’dan katılım hızlanıyor

Katılımcıların ikâmet ettikleri illerdeki nüfusa oranına baktığımızda resim pek de şaşırtıcı değil. Hepimizin tahmin edebileceği gibi, Marmara ve Ege Bölgesi birinci sırada. Katılımcıların en yoğun olduğu il % 25 ile Muğla olmuş. Onu % 21 ile İstanbul ve % 20 ile Antalya takip ediyor.

Ancak, 2016 yılı sonu itibariyle yürürlükteki sözleşmelerin katılımcı adedinin önceki yıl sonu değerlerine göre büyüme oranına baktığımızda durum farklı.. EGM’nin artışları göstermek için hazırladığı Türkiye haritasında bu kez koyu renkler batıdan doğuya kayıyor. Katılımcı adedi artışının en fazla olduğu ilk üç il sırasıyla Gümüşhane (% 25), Yozgat (% 22) ve Adıyaman (% 21) oluyor.

Aylık ortalama düzenli katkı payı 233 TL

2016 yılı içinde ödenen aylık ortalama düzenli katkı payının tutarı 233 TL olarak gerçekleşmiş. Bu tutar, en fazla katılımcının yerleşik olduğu ilk 10 il temel alınarak hesaplanmış. Bu iller katkı payı tutarı sırasıyla İstanbul, Ankara, İzmir, Muğla, Adana, Bursa, Antalya, İçel, Kocaeli ve Konya’dır.

Yolu BES’ten geçenler

EGM, rapora BES’te halihazırda sözleşmesi olanlar, geçmişte teklif alan ancak sözleşmesi yürürlüğe girmeyenler ve sözleşmesi sonlandırılmış tüm katılımcıları analiz ettiği bir bölüm eklemiş. 79,8 milyon nüfusa sahip ülkemizde 18 yaş üstü kişi (BES’e dahil olabilecek) sayısı 56,9 milyon. Sistem bu kişilerin yaklaşık % 15’ine ulaşmış: “Yolu BES’ten Geçen” kişi sayısı 8.847.740 olarak gerçekleşmiş. Bunların %75’nin (6,6 milyon kişi) sözleşmesi halen yürürlükte. %25’lik kısımda yer alanlardan 36.052 kişi emekli olmuş. Geriye kalanlar ise sistemden herhangi bir sebeple çıkanlar. Sayı hiç de az değil: 2.056. 130 (% 23). 

Sayfada yer alan bilgiler tavsiye niteliği taşımayıp yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırımcı profilinize uymayabilir.

YORUMLAR (8)
:) :( ;) :D :O (6) (A) :'( :| :o) 8-) :-* (M)
  • şevket karaca02 Ekim 2017 17:39

    AŞAĞIDAKİ YORUMLARA KATILIYORUM, YILLARDIR BES TE OLUP HALA ZARARDA OLANLAR TANIYORUM

  • Bes savar yatırımcı...01 Ekim 2017 22:26

    Sizi uyanık bankacılar... Niye hep gençler.... %25 i yaş 55olunca veriyolar Genç 40 sene sonraki %25 tuvalet kağıdı bile alamaz... Gençler uzak durunnnn... Ben 46 yaşımda bese üye oldum... 100 tl yatırıyorum 7yıl oldu... 100 tl ile yılı doldurdum... Son iki yıl bürüt asgari ücret yatırıp bağırta bağırya %25 sizden almazmıyım... İhtiyarlara bes tavsiye ederim en asgari yatır yılı doldur Son yıl kökle %25 al Sona kökle ki yatırımınızı enflasyon canavarı yemesin... Sakın 46 yaş altı bese üye olmasın... İhtiyarlar üye olursa dedim taktikle bankaya iyi bi sokuşturur... Onun için 40 yaş üzeri zorunlu değil memurlara heyyawrum benden kaçmaz... Gençler alın halk bank işinize bakın Zoren al Kardemir d al Bak noluyo 10 sene sonra heyyawrum

  • Halil yıldırım01 Ekim 2017 18:03

    7 yıllık bes im vardı.zararla çıktim.baska bir bankadan bir uzman hesapladı ve dediki " eğer bist e bağlasaydın paranı 8 e katlamıştın."

  • DİLARA AKKUŞ01 Ekim 2017 17:40

    BES TE KAZANAN 2 KURUM : 1) BİREYSEL EM.ŞİRKETİ 2) DEVLET KAYBEDEN : BESCİ

  • hulya akdaş30 Eylül 2017 23:41

    bence bes katılımcı sayısını abartıyorlar

  • AHMET KALE30 Eylül 2017 00:15

    çocuk mu kandırıyorsunuz? ne besi besile kargayı oysun gözünü.hisse senedine yatırır 5 mislini kazanırım.kandırıkcılar sizi

  • ALİ AKGÜL26 Eylül 2017 17:42

    BES Mİ ? TAMAMEN ALDATMACA KANDIRMACA ? BİDE BALLANDIRA BALLANDIRA ANLATMAZLAR MI ........

  • Ozan26 Eylül 2017 14:27

    SAYIN Serra hocam bese kkatılmak yerıne bıstte buyumeye lokomatıf olan hısseye bese yatırdıgımız kadar para yatırarak bırıkım yapmak daha karlı olmaz mı ?hem temettu ve bedelsızlerde cabası.