Kadife Şahin / Milliyet

2006 yılından beri Citigroup’ta global İslami bankacılık direktörü görevini yürüten Hulusi Horozoğlu, 2009’da patlak veren Dubai krizinden sonra Körfez Bölgesi’nde ciddi bir toparlanma olmadığını söyledi.
Horozoğlu, Dubai’de toparlanmaya ilişkin bazı gelişmelerin izlendiğini ancak gerçek toparlanmanın önümüzdeki birkaç yıl içinde mümkün olabileceğini söyledi.
Hulusi Horozoğlu, “Toparlamanın işaretlerini görmeye başladık ama belli şirketlerde problemler olmuştu. Borçlarını ödeyemeyeceklerini açıklamışlardı. Bunların yeniden yapılanması gerekiyor. Finans sektöründe çoğu bankanın likidite ve fonlama problemi var. Bazı bankalar kendilerini uluslararası piyasalardan fonlayamaz hale geldiler. Eskiden olan o lidikite şu anda yok” dedi.
“Ama önümüzdeki dönemde bankaların ve finans sektörünün likiditesinin hızlı bir şekilde tekrar eski seviyesine gelmesi halinde toparlanmanın hızlı olacağını düşünüyoruz” diyen Citigruop Global İslami Bankacılık Direktörü Horozoğlu, Dubai piyasalarına ilişkin şu bilgileri verdi:

‘İnşaatta sorun devam ediyor’
“İnşaat sektörü önemli bir problem. Özellikle Dubai ve Suudi Arabistan’da problem olmaya devam ediyor. Talebin azalmasıyla birlikte inşaatta ciddi bir problem var. Bankaları bekleyen bir diğer problem de inşaat ve benzeri sektörlerdeki durgunluk ve talepteki daralma sonrasında takipteki alacakların artması olacak. Dubai krizinde şirketler borçlanamasa bile hükümetler önemli oranda borçlanarak uluslararası piyasalardan likidite sağladılar. Bu arada petrol fiyatları artıyor. Bunların inşaat sektörü üzerinde pozitif etkileri olacaktır. Tam anlamıyla bir toparlanma olduğunu söyleyemeyiz ama dibi görüp yukarıya doğru çıkma olduğunu söyleyebiliriz.”
Horozoğlu, Dubai’nin eski canlılığına kavuşmasına ilişkin ise şu yorumda bulundu: “Dubai’nin kendini toparlaması için önümüzdeki yıllar çok önemli.
Bu yıl ve önümüzdeki iki üç yıl içinde Dubai’nin ödemesi gereken 10 milyarlarca dolar borcu var. Bu nedenle önümüzdeki iki üç yıl Dubai’nin doğru adımlar atması ve tekrar eski seviyesine gelmesi için çok önemli olacak.”

‘Türk şirketleri çok aktif’
Dubai’de kriz olmasına karşın bölgedeki en aktif şirketlerin hala Türk firmaları olduğunu belirten Horozoğlu, yeni projeler gündeme geldiğinde de ilk akla gelen şirketlerin Türk şirketleri olduğunu ifade etti.
Horozoğlu, “Türk şirketleri çok aktif, metro inşaatından pek çok başka projede Dubai’de çok aktifler. Dubai’de hükümet düzeyinde bir proje söz konusu olduğunda ilk akla gelen müteahhitlik şirketleri Türk şirketleri oluyor. Elbette ki durgunluk Türk şirketlerinin de bölgedeki aktivitelerini doğal olarak yavaşlatmıştır. Ancak çok fazla kötü etkilendiklerini düşünmüyorum” dedi.

‘Petrol fiyatı yükselecek’
Dubai’de görev yapan Citigroup Global İslami Bankacılık Direktörü Hulusi Horozoğlu, Citibank’ın resmi görüşünün petrol fiyatlarının önümüzdeki dönem yükseleceği yönünde olduğunu söyledi.
Euro - dolar paritesinde son dönemdeki yukarı doğru hareketin sonrasında euro’da dolara karşı bir zayıflama tahmin ettiğini söyleyen Horozoğlu, global krizde ikinci dip beklemiyor.
Hulusi Horozoğlu, global krize ilişkin “En kötüsünün geride kaldığını düşünüyorum. Özellikle devletlerin üstlerine düşeni hükümetler seviyesinde yaptıkları görüşündeyim. Piyasalara çok fazla likidite verilmesinden dolayı bazı ülkelerde enflasyonist baskıların olabileceğini ancak bundan sonrasının daha iyi olacağını düşünüyorum. İkinci dip olacağı görüşünde değilim” dedi.

‘Türkiye’ye özel ilgi var’
Körfez Bölgesi’nden Türkiye’ye finansman vermek anlamında gerçek bir ilgi var mı?
2008 yılından beri Türkiye’de Hazine Müşteşarlığı sukuk (faizsiz menkul kıymet ihracı) kanunu taslağı üzerinde çalışıyor. Türkiye’de Kuveyt Türk tarafından yapılan ilk özel şirket sukuk işlemi örnek teşkil ediyor. Belli yapılar var ki sukuk kanunu çıkarmadan da sukuk ihracı yapılabilir.
Özel sektör ihraçları çok önemli. Ama devletin sukuk ihracı çok daha önemlidir. Ortadoğu’dan milyarlarca dolar kaynak sağlamak mümkün. Türkiye’nin devlet ve özel sektör seviyesinde finansman sağlama olanağı son derece yüksektir.
2008 sonrasında Ortadoğu’da belli yatırımcılarda likidite anlamında sıkıntılar oldu. Ama biz sadece 2007 yılında 500 milyon dolar seviyesinde Türkiye’de KOBİ denilecek küçük şirketlere 20 - 25 milyon dolar düzeyinde İslami finansman sağladık. Türkiye’ye özel bir ilgi var. Bunu söyleyebilirim.

‘İslami bankacılıkta lideriz’
Citigroup İslami bankacılıkta neler yapıyor?
Citigroup 1981 yılından beri İslami bankacılık alanında faaliyet gösteriyor. 1996’da ilk İslami iştirakini Citi İslami Investment Bank’ı Bahreyn’de kurdu. Sukuk ihracında uluslararası piyasalarda lider konumdayız. Türkiye’de yaptığımız ilk sukuktan sonra bazı ülkelerdeden hükümet seviyesinde ekonomi bakanı seviyesinde telefonlar almaya başladık. İnsanlar ‘Türkiye’de ilk özel sektör sukuku nasıl yapıldı?, bize faydası nasıl olur? diye merak ediyorlar. ‘Hukuki boyutlarını, vergi konularını nasıl aştınız?’ diye soruyorlar. Sukuk alanında Amerika, Avrupa, Türkiye’deki ilk ihraçları Citigroup yaptı. Bahreyn Hükümeti’nin, Dubai Hükümeti’nin Pakistan Hükümeti’nin ilk sukuk işlemini biz yaptık.
Önümüzdeki dönemde 1 milyar dolarlık sukuklar yapacağız. Türkiye son üç yılda toplam 700 milyon dolar düzeyinde İslami sendikasyon kredisi kapattık.

‘İki sendikasyon olacak’
Türkiye’de Kuveyt Türk aracılığıyla gerçekleştiren ilk özel sukuk ihracını gerçekleştiren ekibin başında olan Horozoğlu, yeni özel şirket sukuk ihraçlarının olacağını, yıl bitiminde Türkiye’deki şirketlere sukuk ve sendikasyon yoluyla 500 milyon dolarlık finansman sağlayacaklarını söyledi.
Horozoğlu, “Türkiye’den iki tane sendikasyon kredisi kapatmak üzereyiz. Yeni sukuk ihraçları olacak. Yıl sonuna kadar en az beş altı tane daha sendikasyon kredisi kapatacağız” diye konuştu.